Een diverse groep van 12 leerkrachten ging van 17 tot 21 november op jobshadowing-bezoek in Straatsburg. De focus van de schoolbezoeken en gesprekken lag op “eigenaarschap van leren in vocational education & training”. Als onderliggende thema’s kwamen o.a. aan bod: activerende didactiek en digitale tools om motivatie te verhogen en schooluitval te vermijden / zorgbeleid en inclusie.
De dag startte met een uitgebreide introductie in het Franse onderwijssysteem. Het sterk gecentraliseerde karakter (18 académies, allemaal vanuit Parijs aangestuurd) viel meteen op. Er werd uitleg gegeven over Segpa (vergelijkbaar met BuSO), het baccalaureaat, de CAP-richtingen, stages en vroegtijdige schooluitval. Interessant waren de dispositifs transversaux, waarbij co-teaching wordt ingezet om taal- en wiskundevaardigheden binnen technische of beroepsvakken te versterken.
In het onderdeel digitalisering werd vooral de nationale infrastructuur toegelicht: hardware wordt door de overheid voorzien, waardoor scholen zich kunnen richten op didactisch gebruik. Het nationale platform voor digitale tools (apps.education.fr) en de digitale vaardigheden-site Pix werden voorgesteld. Onze leerkrachten viel een sterke administratieve focus op, waarbij digitale tools soms meer controle genereren dan wel pedagogische meerwaarde.
Deze technische school (met 1300 leerlingen) bood een indrukwekkend beeld van AI- en technologietoepassingen in het onderwijs. Leerlingen werkten met neurale netwerken, programmeerden in Python en gebruikten toestellen zoals WIO Terminal, Edge Impulse en smartphones om gegevens te verzamelen en te analyseren. AI werd er op alle niveaus geïntegreerd, telkens afgestemd op de noden van de richting.
Daarnaast kwamen augmented reality, VR-veiligheidstraining en 3D-scanning (met Artec Leo) aan bod. De school illustreerde hoe technische opleidingen vooruitstrevend kunnen zijn en nauw kunnen aansluiten bij de industrie, onder meer via nationale bedrijvenweken.
Dit bezoek legde de sociale realiteit van een kwetsbare buurt bloot. In de Segpa-afdeling kregen leerlingen extra ondersteuning, maar het team gaf eerlijk aan dat de context zeer complex is (bv. 14% van de meisjes van 16 jaar is mama). De school ziet haar missie vooral als het tonen van mogelijkheden, eerder dan structurele verandering. De presentatie “École pour Tous” gaf inzicht in de vele structuren en afkortingen die het Franse zorg- en inclusiesysteem kenmerken. Het systeem oogde zwaar en bureaucratisch, maar tegelijk leken veel leerkrachten trots en geëngageerd. Opvallend was ook de verplichte mobiliteit van directeurs (om de 7 jaar) en de centrale rol van inspecteurs in leerplanontwikkeling en begeleiding van leerkrachten.
In deze meer homogene en relatief sterke school kregen de leerkrachten een helder beeld van beroeps- en technische opleidingen in Frankrijk. De ateliers mechanica en elektriciteit waren goed uitgerust (weeral financiering door de regio) en hanteerden concrete, duidelijke leerplannen die door de overheid worden aangeleverd. Leerkrachten hoeven daardoor minder zelf te ontwikkelen, behalve dan hun specifiek projectwerk.
In mechanica werd gewerkt met duidelijke ontwikkelingsniveaus, van ontdekking tot professionalisering. Competenties worden hier beoordeeld op een binaire manier (geslaagd/niet geslaagd). SolidWorks, metaalconstructie, plasmasnijden en praktijkprojecten buiten de school vormden een stevig geheel.
Tijdens de slotreflectie kwamen de drie focusthema’s aan bod:
Op het einde van de week werden eigen actiepunten voor de deelnemende scholen / leerkrachten gedefinieerd. Benieuwd hoe we – tegen het terugkommoment van 27 januari – hiermee aan de slag zijn gegaan.




