De uitdagingen waar onderwijs en welzijn vandaag voor staan, zijn groot. Er is sprake van een toenemende complexiteit van ondersteuningsnoden, met meer kinderen en jongeren die kampen met gedragsproblemen, psychische moeilijkheden of contextuele uitdagingen. Het aantal thuiszitters stijgt, net als het aantal leerlingen dat definitief wordt uitgesloten of dat in trajecten terechtkomt die hun onderwijsloopbaan bemoeilijken. Ondertussen blijven wachtlijsten in jeugdhulp toenemen en wordt de druk op gespecialiseerde voorzieningen groter.

Deze evoluties tonen dat het huidige systeem te vaak afhankelijk is van individuele oplossingen en dat de structuren waarin ondersteuning georganiseerd wordt, niet altijd zijn afgestemd op de noden van jongeren. Er is nood aan een systemische benadering die verder gaat dan ad‑hoc interventies of casusgerichte oplossingen.

Er is een grote nood om samenwerking structureel te versterken. Een aantal hefbomen kunnen alvast een eerste stap in de goede richting zijn.

Een eerste is het uitwerken van een gezamenlijke beleidsvisie tussen onderwijs, welzijn en zorg. Samenwerking wordt krachtiger wanneer partners een gedeelde koers varen en beleid afgestemd wordt.

Een tweede hefboom ligt in pioniersscholen en proeftuinen waarin scholen, welzijnspartners en zorgorganisaties nieuwe samenwerkingsmodellen ontwikkelen en testen. Dergelijke netwerken kunnen als inspiratie dienen voor een bredere implementatie. Ook professionalisering vormt een belangrijke hefboom. Door gezamenlijke opleidingen te organiseren kunnen onderwijs en welzijn elkaars taal leren, beter begrijpen hoe het andere systeem werkt en makkelijker verbinding leggen.

Daarnaast pleiten we voor regelluwe experimenteerruimtes om samenwerking effectiever en sneller mogelijk te maken, zonder meteen te botsen op bestaande regelgeving of financieringsstructuren.

Partners uit onderwijs en welzijn engageren zich om inspirerende praktijken te verzamelen, netwerken op te zetten en de samenwerking tussen sectoren te ondersteunen. Ze willen bijdragen aan een cultuur waarin kinderen en jongeren niet langer tussen de mazen van structuren vallen, maar kunnen rekenen op een soepele, doorlopende en kwalitatieve ondersteuning. Dit engagement vraagt een gezamenlijke verantwoordelijkheid en een gedeelde toekomstvisie, waarbij elk kind recht heeft op onderwijs, zorg en ondersteuning op maat.