De keuze voor een digitale toepassing vertrekt altijd vanuit het leerdoel en de didactische aanpak, niet vanuit de beschikbaarheid of populariteit van een tool (Buelens et al., 2024).

De werking van het geheugen is niet veranderd. Leren gebeurt via aandacht, actieve verwerking, herhaling en betekenisvolle ervaringen. Technologie verandert deze basisprincipes niet (Buelens et al., 2024).

Digitale omgevingen bevatten vaak prikkels die de aandacht afleiden van de leerinhoud. Wat geen aandacht krijgt, wordt niet geleerd (Buelens et al., 2024).

Effectieve leraren:

• beperken afleidende digitale prikkels; 
• vermijden onnodig schakelen tussen toepassingen; 
• zorgen voor een duidelijke focus tijdens instructie; 
• organiseren schermgebruik doelgericht. 

Technologie heeft vooral meerwaarde wanneer ze leerlingen actief laat denken, oefenen, toepassen en verwoorden, niet wanneer ze hen passief laat consumeren (Buelens et al., 2024).

Schermen en papier bieden verschillende leerervaringen. Een bewuste, didactische keuze voor het medium is noodzakelijk (Buelens et al., 2024).

Aantekeningen maken helpt leerlingen om informatie actief te verwerken en te structureren. Dit effect blijft behouden bij digitale aantekeningen, op voorwaarde dat leerlingen actief betrokken zijn (Buelens et al., 2024).

Voor elke digitale toepassing stelt een leraar zich de volgende vragen:

• Draagt dit bij aan het leerdoel? (leerdoeltoets) 
• Versterkt dit een bouwsteen van effectieve didactiek? (didactische toets) 
• Verhoogt of verlaagt dit afleiding? (aandachtstoets) 
• Vermindert of verhoogt dit de cognitieve belasting? (belastingstoets) 
• Helpt dit om meer leerlingen succesvol te laten deelnemen aan het leren? (inclusietoets) 
• Is deze technologie passend bij de leeftijd en ontwikkelingsfase van mijn leerlingen? (ontwikkelingstoets) 

Effectieve digitale didactiek:

✔ vertrekt vanuit leerdoelen; 
✔ versterkt effectieve didactische bouwstenen; 
✔ ondersteunt actieve verwerking; 
✔ beschermt aandacht; 
✔ beperkt cognitieve belasting; 
✔ houdt rekening met ontwikkelingsfase; 
✔ ondersteunt feedback en evaluatie; 
✔ bevordert inclusie en differentiatie.

• Digitalisering doordacht inzetten vertrekt vanuit het didactische doel. Om dit didactische doel te bereiken, ga je op zoek naar de geschikte digitale tool.
• Om dit te kunnen, moet je natuurlijk wel weten welke tools er bestaan. Onze toolzoeker kan je daarbij op weg helpen.
• Opgelet: dit is natuurlijk geen volledige lijst van tools. Voor je een tool inzet in je klaspraktijk, toets je ook best af of deze tool past binnen het ICT-beleid van je school.