Voorbeeld - Kliklaminaat: een betekenisvolle context voor probleemoplossend denken

In alle leerplannen wiskunde van het so staat een leerplandoel over het oplossen van problemen. Een voorbeeldopdracht die dit doel concreet maakt, is het leggen van kliklaminaat. Deze context is herkenbaar, concreet én vraagt om verschillende wiskundige inzichten.

In alle leerplannen wiskunde van het so staat een leerplandoel over het oplossen van problemen. In de B-stroom en in de A-finaliteit wordt dit leerplandoel als volgt geformuleerd:

LPD 1De leerlingen lossen vanuit betekenisvolle contexten problemen op door wiskundige concepten en vaardigheden in te zetten.

Een voorbeeldopdracht die dit doel concreet maakt, is het leggen van kliklaminaat. Deze context is herkenbaar, concreet én vraagt om verschillende wiskundige inzichten.

Opdracht

sla link op in klembord

Kopieer

Hieronder vind je het plan van een vakantiewoning op schaal 1:100.

De eigenaar van deze woning wil in beide slaapkamers kliklaminaat leggen. Hij vindt in een reclamefolder volgende aanbieding en besluit dit laminaat aan te kopen.

Vraag: Hoeveel verkoopseenheden kliklaminaat zijn er voor de 2 slaapkamers nodig?

Waar lopen leerlingen tegenaan?

sla link op in klembord

Kopieer

  • Begrijpen van de context (wat is een verkoopseenheid?).
  • Interpreteren van de schaal (1:100).
  • Omgaan met afmetingen in centimeter en meter.
  • Een oppervlakte correct berekenen.
  • De juiste gegevens uit een reclamefolder halen.

Om deze moeilijkheden te overwinnen, kunnen we leerlingen verschillende strategieën laten gebruiken.

Welke denkstrategieën stimuleren we?

sla link op in klembord

Kopieer

Dit probleem biedt veel kansen om heuristieken en oplossingsstrategieën in te zetten:

  • Het probleem opsplitsen in deelstappen.
  • Van achter naar voor redeneren.
  • Schattend rekenen.
  • Gegevens in een tabel weergeven/structureren.

Door leerlingen expliciet deze strategieën te laten kiezen en verwoorden, leren ze dat er meerdere wegen naar een oplossing leiden.

Uitwerking van de opdracht

sla link op in klembord

Kopieer

Om de deelstappen te vinden, redeneren we eerst van achter naar voor door het maken van de twee onderstaande bedenkingen.

  • Wat hebben we nodig om het aantal verkoopseenheden te kunnen berekenen? De oppervlakte van de kamers.
  • Om de oppervlakte te berekenen, hebben we de afmetingen van de 2 slaapkamers nodig.

Het berekenen van de oppervlakte van de 2 slaapkamers samen

sla link op in klembord

Kopieer

We meten de afmetingen op het plan. We gaan er bij de verdere uitwerking vanuit dat deze afmetingen 3,5 cm en 6,9 cm zijn.

Met een verhoudingstabel bekomen we de werkelijke afmetingen.

De oppervlakte van beide slaapkamers samen is dus 24,15 m2. (3,5 x 6,9 = 24,15)

Het berekenen van het aantal verkoopseenheden laminaat dat we nodig hebben

sla link op in klembord

Kopieer

Elk pak laminaat (verkoopseenheid) bevat 2,14 m2.

Oplossingsmethode 1: schattend rekenen

sla link op in klembord

Kopieer

De oppervlakte per verkoopseenheid is ongeveer 2 m2
De oppervlakte van de 2 kamers samen is ongeveer 24 m2
Aantal verkoopseenheden = 24 : 2 = 12

De eigenaar heeft 12 verkoopseenheden nodig.

Oplossingsmethode 2: gegevens voorstellen in een tabel en doortellen

sla link op in klembord

Kopieer

De eigenaar heeft 12 verkoopseenheden nodig.

Oplossingsmethode 3: exacte berekening

sla link op in klembord

Kopieer

Oppervlakte = 3,5 x 6,9 = 24,15 m2
Elke verkoopseenheid bevat 2,14 m2.
→  24,15 : 2,14 = 11,29

De eigenaar heeft 12 verkoopseenheden nodig.

Wat is de essentie voor leerlingen?

sla link op in klembord

Kopieer

  • Eerst de oppervlakte berekenen.
  • Correct omgaan met schaal en eenheden.
  • Inzien dat je geen deel van een pak kan kopen: afronden naar boven is noodzakelijk.

Didactische tips

sla link op in klembord

Kopieer

  • Laat leerlingen eerst een schatting maken vooraleer exact te rekenen.
  • Bespreek klassikaal de verschillende strategieën: welke vond je handig? Welke gaf sneller inzicht?
  • Bouw de opdracht gradueel op: start met een eenvoudige oppervlakteberekening en breid stap voor stap uit naar de volledige context.
  • Stimuleer reflectievragen: “Hoe wist je dat?”, “Had je dit ook op een andere manier kunnen oplossen?”.

Waarom werkt deze context?

sla link op in klembord

Kopieer

De kliklaminaat-opdracht is een voorbeeld van functionele wiskunde:

  • Ze vertrekt uit een herkenbare, realistische situatie.
  • Ze combineert verschillende wiskundige vaardigheden (schaal, oppervlakte, verhoudingen).
  • Ze dwingt leerlingen om nadenken, structureren en keuzes maken.

Kortom: een rijke context om probleemoplossend denken in de klas tastbaar te maken.

Wil je dit zelf uitproberen in je klas? Start klein, bijvoorbeeld met één slaapkamer of enkel de oppervlakteberekening, en breid daarna stap voor stap uit. Zo ervaren leerlingen hoe verschillende denkstrategieën hen naar hetzelfde antwoord leiden en hoe krachtig wiskunde in de praktijk kan zijn.

×
Kijkt als...
Niveau
Regio
Kan ik je helpen?