Het vertalen van een leerplandoel naar een concrete leerlijn over de drie graden heen is als het bouwen van een huis: je begint bij het fundament en werkt in detail af naar de top. Het doel is om een verticale samenhang te creëren, waarbij de leerstof niet louter herhaald wordt, maar telkens aan diepgang en complexiteit wint.
Voor het realiseren van de leerplandoelen ligt de nadruk in de B-stroom op het bestuderen van de functie van de organen. Je kan focussen op de belangrijkste organen van het voortplantingsstelsel bij zowel vrouw als man. Vrouwelijke voortplantingsorganen: eierstokken, eileiders, baarmoeder, vagina. Mannelijke voortplantingsorganen: teelballen, bijballen, zaadleiders, prostaatklier, zaadblaasjes, penis. Die organen worden benoemd en gelokaliseerd.
Vervolgens worden de belangrijkste fasen van de voortplanting gesitueerd in de tijd en telkens kort toegelicht: eisprong, zaadlozing, bevruchting, innesteling, zwangerschap, geboorte. Belangrijk is dat leerlingen inzicht hebben in het systeem: je kan in functie van eisprong op een aangeboden tijdlijn van de menstruatiecyclus de eicelrijping, de eisprong, de vruchtbare periode en de menstruatie laten duiden.
In de 2de graad beschrijven de leerlingen het verloop van de menstruatiecyclus én komt het begrip 'hormoon' aanbod. Waarbij het hormoon omschreven wordt als een chemische boodschapper die aangemaakt wordt door speciale klieren (bv. hypofyse en schildklier) en doorheen het bloed reist naar verschillende organen en weefsels. Verder is het ook nodig dat de leerlingen van de 2de graad het hormoon herkennen als signaalgever om bepaalde processen in gang te zetten of te regelen.
Bij het bespreken van de fasen van de menstruatiecyclus (rijping eicel, eisprong, afdaling, menstruatie) kan je aandacht besteden aan de rol van hormonen, de periodieke cyclus van eicelvorming, de rol van het baarmoederslijmvlies, verandering van lichaamstemperatuur …
Je kan het onderscheid tussen hormonen vanuit de hypofyse en vanuit de eierstokken behandelen en de link leggen met puberteit en menopauze.
Let op, aansluitend op de 2de graad kan het in het kader van een doorlopende leerlijn zinvol zijn om in de vakgroep te bespreken of en waar de bevruchting aan bod komt.
Bovendien suggereren we in de 2de graad om het correct gebruik van anticonceptiva aan bod te laten komen en het onderscheid tussen hormonale en niet-hormonale middelen. In de derde graad wordt hier dan op verder gebouwd. Je overlegt daarover best in de vakgroep. Je kan anticonceptiva benaderen vanuit de actualiteit en vanuit hun betrouwbaarheid. Het is niet de bedoeling om een volledig overzicht te geven van alle anticonceptiva.
Bij de leerlingen van de 3de graad kan je de focus leggen op technieken voor onderdrukken of stimuleren van de vruchtbaarheid. Je kan de voor- en nadelen van hormonale vruchtbaarheidsbehandelingen bediscussiëren met de leerlingen. Verder kan je soa behandelen vanuit hun mogelijke invloed op de vruchtbaarheid.
