Nieuwe regelgeving over structuur en organisatie van het secundair onderwijs bekend

wo 11 mei 2022

  • ant

Op 4 februari 2022 verleende de Vlaamse Regering haar principiële goedkeuring aan een ontwerp van Besluit betreffende de organisatie van het secundair onderwijs, wat leerlingen betreft. Dit Besluit kadert binnen de modernisering van het secundair onderwijs en bevat de reglementering over toelatings- en overgangsvoorwaarden, evaluatie en studiebekrachtiging van leerlingen in het voltijds gewoon secundair onderwijs (duaal en niet-duaal) en in de opleidingsvormen 3 en 4 van het buitengewoon secundair onderwijs.

In afwachting van de definitieve goedkeuring van het Besluit, nam de regelgever de wijzigingen al op in de ministeriële omzendbrief SO 64. Het Besluit zal consecutief in werking treden, parallel met de uitrol van de modernisering secundair onderwijs. We bieden je hieronder een kort overzicht van een aantal belangrijke wijzigingen en hun inwerkingstreding.

Wij publiceren alle wijzigingen ook op een nieuwe PRO-pagina. Je zal daar de huidige en toekomstige toelatings- en overgangsvoorwaarden terugvinden in een handig schemaformaat. Daarnaast zal je er ook de veranderde regelgeving rond overzitten en de regels rond de overstap vanuit een niet-Vlaamse school kunnen raadplegen. De wijzigingen in de toelatingsvoorwaarden van BuSO OV3 laten we voorlopig buiten beschouwing tot hier meer duidelijkheid over bestaat.

Opgelet, het gaat nog niet om definitieve regelgeving. Van zodra de Vlaamse regering alles goedkeurt , zullen we je hierover informeren via de nieuwsbrief. Via de inforonde zullen je ook toelichting krijgen over alle wijzigingen.

Werking en samenstelling van de klassenraad

Het nieuwe organisatiebesluit gaat niet langer uit van de opsplitsing begeleidende klassenraad, toelatingsklassenraad en delibererende klassenraad.  In de omzendbrief wordt de opsplitsing in beperkte mate behouden.  In functie van de leesbaarheid en duidelijkheid kiezen we ervoor om in onze teksten telkens te vermelden of het gaat om de begeleidende klassenraad, de toelatingsklassenraad of de delibererende klassenraad.

De samenstelling van de klassenraad wordt als volgt uitgebreid, wat de ambtshalve stemgerechtigde leden betreft:

  • in duale structuuronderdelen: de trajectbegeleider en de mentor;
  • in voorkomend geval: leden van het onderwijzend personeel die belast zijn met seminaries, vakoverschrijdende projecten, stagecoördinatie of begeleiding in het structuuronderdeel waarvoor de leerling heeft gekozen en die aan al de volgende voorwaarden voldoen:
    • door de voorzitter bij het begin van het schooljaar aangewezen zijn;
    • op de datum van de klassenraadsvergadering in functie zijn.
  • Van de voorwaarde om op datum van de klassenraadsvergadering in functie te zijn, kan de voorzitter voor tijdelijke personeelsleden afwijken. Deze afwijking mag echter niet tot gevolg hebben dat het aantal stemgerechtigde leden wordt uitgebreid.

Wat de ambtshalve raadgevende leden betreft:

  • voor het buitengewoon secundair onderwijs, opleidingsvorm 4: de personeelsleden die in de school in kwestie behoren tot het medisch, paramedisch, orthopedagogisch, psychologisch of sociaal personeel en betrokken zijn bij de begeleiding van de leerlingen;
  • voordrachtgevers;
  • de topsportschoolcoördinator of externe lesgever in de sportspecifieke trainingsarbeid die door de respectieve sportfederaties ter beschikking is gesteld in structuuronderdelen topsport.

De voordrachtgever(s), de topsportschoolcoördinator of externe lesgever en – in het buitengewoon secundair onderwijs, opleidingsvorm 4 – het medisch, paramedisch, orthopedagogisch, psychologisch of sociaal personeel kunnen bij het begin van het schooljaar als stemgerechtigde leden door de voorzitter worden aangewezen.

Als een klassenraad voor het nemen van een beslissing in uitzonderlijke gevallen overgaat tot een stemming, dan is er voor enkele specifieke situaties een afwijking van het stemgewicht.

  • De stemgerechtigde leden van het onderwijzend personeel hebben elk één stem behalve wanneer meerdere leden van het onderwijzend personeel gezamenlijk instaan voor een vak (bv bij co-teaching), dan beschikken deze personeelsleden voor dat vak samen over één stem.
  • Een externe voordrachtgever die door de voorzitter als stemgerechtigd lid is aangewezen, beschikt over het stemgewicht dat de voorzitter heeft bepaald, met een maximum van één stem.

Wijziging termijn beslissingen van de toelatingsklassenraad

In de gemoderniseerde leerjaren beslist de toelatingsklassenraad voortaan binnen de vijftien kalenderdagen na aanvang van de regelmatige lesbijwoning.

In de niet-gemoderniseerde leerjaren beslist de toelatingsklassenraad in beginsel uiterlijk op 10 september van het schooljaar in kwestie. Als de regelmatige lesbijwoning evenwel na 10 september aanvangt, beslist de toelatingsklassenraad binnen de vijf lesdagen.

Voor leerlingen die de instap maken vanuit een niet-Vlaamse school, geldt een afzonderlijke regeling. De voltallige toelatingsklassenraad beslist in dat geval binnen een termijn van 35 kalenderdagen (voor de gemoderniseerde leerjaren) of 25 lesdagen (voor de niet-gemoderniseerde leerjaren) nadat de leerling de lessen begint te volgen.

Bij de overstap van buso OV1, 2 of 3 naar OV4 (met uitzondering van het eerste leerjaar A en B en de specialisatiejaren bso “thuis- en bejaardenzorg/zorgkundige” en “verzorgende/zorgkundige duaal”) beslist de toelatingsklassenraad voor de gemoderniseerde leerjaren binnen een termijn van 15 kalenderdagen na aanvang van de lesbijwoning. Voor de niet-gemoderniseerde leerjaren bedraagt deze termijn 10 lesdagen na aanvang van de lesbijwoning.

Gewijzigde toelatingsvoorwaarden tot 1B

Sinds de invoering van de modernisering van het secundair onderwijs konden leerlingen die het getuigschrift basisonderwijs behaalden niet langer als regelmatige leerling tot het 1ste leerjaar B worden toegelaten. De facto oriënteerde de klassenraad van het zesde leerjaar van het lager onderwijs een leerling hetzij naar de A-stroom, hetzij naar de B-stroom van het secundair onderwijs. Dit deed de eigen finaliteit van het basisonderwijs volgens ons onrecht aan.

Vanaf 1 september 2022 zullen leerlingen die het getuigschrift basisonderwijs behaald hebben, opnieuw als regelmatige leerling tot het 1ste leerjaar B kunnen toegelaten worden mits voldaan is aan de volgende voorwaarden:

  • een gunstige beslissing van de klassenraad van het 1ste leerjaar B;
  • een gunstig advies van het CLB;
  • het akkoord van de ouders.

Overzitten

De regels voor overzitten zullen deels wijzigen:

  • Vanaf het schooljaar 2022-2023 zal er niet langer een advies van het CLB vereist zijn wanneer een leerling ervoor opteert om over te zitten na een A- of B-attest;
  • Wanneer een leerling in 1A of 1B een A-attest met uitsluiting van minstens de helft van alle basisopties van 2A of 2B behaalt, dan zal de leerling vanaf het schooljaar 2022-2023 de mogelijkheid behouden om over te zitten. Dit is momenteel niet mogelijk;
  • Vanaf juni 2022 zal de delibererende klassenraad geen advies inzake overzitten meer geven wanneer een leerling in het 2de leerjaar van de eerste graad of één van de leerjaren van de tweede graad een B-attest behaalt met een clausulering voor minstens alle structuuronderdelen van drie onderwijsvormen of van twee finaliteiten. De leerling zal in dat geval van rechtswege de mogelijkheid tot overzitten behouden. Dit wordt ook weergegeven op het model van het B-attest.

Afschaffing verplichting GIP en kwalificatieproef

De verplichting tot het organiseren van een kwalificatieproef in opleidingsvorm 3 van het buso en de verplichting tot het organiseren van een geïntegreerde proef in de 2de leerjaren van de derde graad kso, tso en bso en de specialisatiejaren bso en opleidingsvorm 4 van het buso zal vanaf 1 september 2022 uit de regelgeving verdwijnen. Een school zal dus niet langer gehouden zijn om een dergelijke evaluatievorm te hanteren.

    Indien je er alsnog voor opteert om voor bepaalde structuuronderdelen een eindwerk of vakoverschrijdend project te organiseren, dan adviseren we om dit uitdrukkelijk op te nemen in het schoolreglement. Je verduidelijkt hierbij de volgende elementen:

    • het concept, de doelstelling en de werkwijze van een dergelijk eindwerk of vakoverschrijdend project;
    • de rol van eventuele externe deskundigen bij de beoordeling ervan;
    • het gewicht van het project bij de eindbeoordeling van de leerling.

    Cognitief sterk functionerende leerlingen

    De ontwerpregelgeving voorziet in de mogelijkheid om leerlingen die de klassenraad als “cognitief sterk functionerend” beschouwt, toe te laten tot een bepaald structuuronderdeel wanneer deze leerlingen niet over het studiebewijs van het onderliggende leerjaar beschikken. Het wordt voor cognitief sterk functionerende leerlingen aldus mogelijk om te versnellen.

    Daarnaast voorziet een ontwerpdecreet in de mogelijkheid voor de klassenraad om cognitief sterk functionerende leerlingen vrij te stellen van een volledig vak indien de leerling de doelen van dat vak al heeft bereikt. In het verleden was het niet mogelijk om sterk functionerende leerlingen vrij te stellen van een volledig vak. De klassenraad voorziet in een vervangend programma. Om te voorzien in dit aangepast lesprogramma is er geen diagnose van “hoogbegaafdheid” opgesteld door het CLB meer vereist.

    Graadevaluatie niet meer mogelijk in de A-stroom van de eerste graad

    Vanaf 1 september 2022 zal graadevaluatie niet langer mogelijk zijn in de A-stroom van de eerste graad. De ontwerpregelgeving beperkt de mogelijkheid tot graadevaluatie tot de B-stroom van de eerste graad en de tweede en derde graad.

    Leerlingen die op 1 september 2021 startten in 1A in een traject met graadevaluatie, kunnen de graad tijdens het schooljaar 2022-2023 nog wel afwerken binnen het systeem van toelating en evaluatie per graad.

    Termijn voor het uitreiken van studiebekrachtiging

    Vanaf het schooljaar 2022-2023 kan de delibererende klassenraad voor individuele gevallen in de tweede en de derde graad de evaluatiebeslissing vervroegen als de klassenraad oordeelt dat de leerling de toepasbare doelen al heeft bereikt. Dit heeft tot gevolg dat ook de studiebekrachtiging vervroegd kan worden uitgereikt.

    Studiebekrachtiging leerlingen in IAC-traject

    Vanaf het schooljaar 2022-2023 zal de klassenraad autonoom kunnen beslissen over het uitreiken van de gewone studiebekrachtiging aan een leerling die een individueel aangepast curriculum volgt. Je moet niet langer een aanvraag tot gelijkwaardigheid indienen bij de onderwijsinspectie. De klassenraad maakt zelf de afweging of hij de vooropgestelde doelen van het individueel aangepast curriculum als gelijkwaardig beschouwt met die van het gevolgde structuuronderdeel.

    Bewijs van competenties en niet-bindend advies over de arbeidsrijpheid en -bereidheid op het einde van de opleidingsfase in OV3

    Elke leerling zal vanaf volgend schooljaar op het einde van de opleidingsfase (OV3) een bewijs van competenties ontvangen. Op dat bewijs worden de beroepsgerichte competenties opgesomd die de leerling in de opleidingsfase reeds in voldoende mate verworven heeft.

    Daarnaast wordt vanaf volgend schooljaar aan elke leerling op het einde van de opleidingsfase (OV3) een niet-bindend advies gegeven over zijn arbeidsrijpheid en -bereidheid. In de kwalificatiefase kan de leerling immers instappen in een duale opleiding. Het advies is niet-bindend en kan dus niet gebruikt worden om leerlingen de toegang tot een duale opleiding te ontzeggen. Het kan best beschouwd worden als een element dat leerlingen kunnen meenemen in hun studiekeuze; daarom wordt het advies best tijdig aan de leerling bezorgd.

    Beslissing van de toelatingsklassenraad bij instap uit een niet-Vlaamse school ook na C-attest

    Voor leerlingen die rechtstreeks overkomen uit een niet-Vlaamse school gebeurt de instap op basis van een beslissing van de toelatingsklassenraad. Het overkomen vanuit een niet-Vlaamse school is evenwel een momentopname en kan inhouden dat de leerling in kwestie toch reeds eerder in zijn loopbaan een aantal schooljaren basis- of secundair onderwijs in Vlaanderen heeft gevolgd die tot studiebewijzen hebben geleid waarvan de rechtsgeldigheid gehandhaafd blijft.

    Echter: zolang de leerling slechts een oriënteringsattest C heeft behaald, blijft de instap op basis van een beslissing van de toelatingsklassenraad van toepassing.

    ×
    Kijkt als...
    Niveau
    Regio